X
تبلیغات
amoozgar payeh5 dashtestan - بررسی کتاب ریاضی پنجم و اول راهنمایی

amoozgar payeh5 dashtestan

تقدیم به همه ایرانیان

بررسی کتاب ریاضی پنجم و اول راهنمایی

بررسی کتاب ریاضی پایه پنجم وسال اول راهنمایی

بررسی کتاب ریاضی پایه پنجم وسال اول راهنمایی

بررسی میزان ارتباط درس ریاضی در پایه پنجم ابتدایی واول راهنمایی

 

هر کس در زندگی روزمره ازسوئی به گونه های مختلف با محاسبه، اندازه گیری ، حدس و تخمین کمیت ها ودر نتیجه باریاضیات سر وکاردارد .

ارتقای سطح دانش فراگیران وایجاد یادگیری با آمیزه ای از درک و فهم وکاربرد ، جزبا نقادی مطالب آموزشی ورفع وجبران نواقص امکان پذیر نخواهد بود .

دراین پوستر بی پیرایه به آنچه  که موجبات ناهماهنگی وایجاد ضعف در میزان یادگیری ریاضی پایه ی پنجم وسال اول راهنمایی گردیده است به صورت مقایسه ای از کتاب های درسی این دو پایه اشاره می گردد .

عدم ارتباط بین مطالب آغازین کتاب ریاضی پایه پنجم با کتاب ریاضی سال اول راهنمایی

   دانش آموزان پایه پنجم بعد از پایان امتحانات خرداد سه ماه را در تعطیلات به سر می برند ومهرماه سال بعد که در کلاس حضور می یابند ناگاه وبدون هیچ پیش زمینه ی ذهنی با مفاهیمی همچون ، مقسوم علیه های یک عدد   و  بزرگ ترین مقسوم علیه مشترک دو عدد روبه رو می شوند .

 

همین عامل سبب بروز دلهره . اضطراب ودلسردی نسبت به ریاضی می گردد .به این ترتیب دبیران ریاضی شاهد پیشرفت کند دانش آموزان وضعف شدیددراین درس خواهند بود .

برای این که بتوان تاحدی براین مسئله غالب شد واین مشکل را برطرف کرد باید به نکات زیر توجه نمود

1 -  شروع آموزش با مفهومی مانوس

زمانی که دانش آموز برای اولین بار به مدرسه می آید وبا درس ریاضی آشنا می شود در کتاب خود ابتدا شکل اعداد را می بیند وسپس نام آن ها رایاد می گیرد .

همزمان با پیشرفت دردرس بخوانیم وبنویسیم وآموختن شکل وصدای حروف می تواند اعداد ریاضی را به صورت حروفی هم بنویسد واین کار ادامه می یابد تا در نهایت دانش آموزپایه اول بامفاهیم ساده ریاضی  همچون فاصله ، اندازه ، خط، جمع وتفریق و .... آشنا می شود و وارد پایه بالا تر می گردد .در پایه دوم نیز ریاضی را با عدد نویسی آغاز می کند واین آموزش در پایه های سوم وچهارم وپنجم نیز ادامه پیدا می کند .پس می توان گفت که مهم ترین وجه تشابه یا نقطه مشترک ریاضی در هر پنج پایه ابتدایی شروع آموزش با عدد نویسی است . اما ادامه آموزش این مبحث با ورود دانش آموز به دوره ی راهنمایی منقطع گردیده و به یک باره این رابطه گسیخته می شود .

دانش آموزی که به تازگی به مرحله ی جدیدی از آموزش گام نهاده است در همان ابتدا با مطالب بیگانه و نا آشنایی در زمینه درس ریا ضی مواجه می گردد .

شاید به عقیده عده ای آموزش عددنویسی در دوره ی ابتدایی کامل شده است ونیازی به ادامه ی آن در مراحل بعدی دیده نمی شود . اما بهتر است این حلقه ی اتصال هم چنان حفظ شود ودر سال اول راهنمایی ضمن یاد آوری عدد نویسی سال قبل ،نوشتن وفراگیری اعداد بزرگ تر از میلیاردمورد توجه قرار گیرد .

2-  ادامه ی آموزش با توجه به یادگیری های قبلی 

همانگونه که مطلع هستید حجم زیادی از آموزش مفاهیم در ریاضی پایه پنجم مربوط به آموزش کسرها ( مفهوم کسر ها – جمع وتفریق کسرها – مقایسه کسر ها – ضرب وتقسیم کسرها  -

ساده کردن وتساوی کسرها )می باشد .

طی بررسی وتحقیق وتجربه ی سال ها آموزش می توان به این نتیجه رسید  که مفاهیم مربوط به کسر ها یکی ازدلپذیر ترین بخش ها در کتاب ریاضی است و دانش آموزان علاقه ی بیشتری نسبت به آن دارند . به علاوه این مورد توجه بودن کسرها را در تجزیه وتحلیل نتایج امتحانات می توان به  وضوح مشاهده نمود . پس باید گفت درصورتی که در کتاب ریاضی درسال اول راهنمایی ابتدا به طور مختصر ادامه ی مبحث عدد نویسی پی گیری می شد و سپس آموزش کسر متعارفی که هم اکنون در صفحه ی 38 کتاب است عنوان می گردید ، در کاهش وحل مشکلات عمده ای از جمله افت تحصیلی در درس ریاضی بی تاثیر نبود .

باتوجه به مراحل رشد در تئوری پیازه ، دانش آموزان دوره ی ابتدایی ( 7 تا 11 سالگی ) در دوره ی عملیات منطقی عینی قرار دارند . در این مرحله کودک به لحاظ شناختی به مفهوم نگهداری ذهنی دست پیدا می کند . یعنی کودک وضع ثابتی را در اشیاء و پیرامون خود به وجود می آورد و مفاهیم عدد ، طول،حجم ، وزن وغیره در ساخت شناختی کودک به وجود می آیند واین ساخته شدن براساس نوعی استدلال است . پس چون در دوره ی راهنمایی تازه پا به مرحله ی هوش انتزاعی

می گذارد باید شروع مطالب آموزشی با مفاهیمی  باشد که عینیت داشته وزیاد دور از ذهن نباشد تادرهمان بدو ورود به دوره ی تحصیلی جدید ، موجبات دل زدگی او از درس ومدرسه به وجود نیاید.

3- عدم آگاهی وآشنایی متقابل دبیران وآموزگاران ازکتاب های ریاضی پنجم واول راهنمایی

هنگامی که دانش آموز مرحله ی ابتدایی را پشت سر می گذارد و وارد دوره ی راهنمایی می شود ، در زمینه ی ریاضی در همان اوایل با مطالب گیج کننده و ناشناخته ای روبه رو می شود که قبلادر مورد آن چیزی نشنیده است .

 

 

دبیر او هم بدون توجه به این امر انتظار دارد تمامی دانش آموزان به سرعت  همه چیز را آموخته و پاسخگوی سوالات مربوطه باشند .

 به همین دلیل آگاهی دبیران ریاضی با مفاهیم ومحتوای کتاب ریاضی پایه پنجم سبب می شود تا آن ها بدانند از کجا  باید شروع کنند وانتظاراتی بیشتر از محدوده  ی دانسته ها و پیش آگاهی های فراگیران نداشته باشند .

مطمئنا اطلاع از کم و کیف مطالب ومحتوای کتاب ریاضی پنجم برای این دبیران ، مفید واقع خواهد بود.چه بسا بسیاری از راه ها را فرا روی آنان می گشاید . عکس این مطلب نیز صادق است . به این صورت که آموزگاران پایه پنجم نیزباید تا حدی از مفاهیم ومحتوای کتاب ریاضی سال اول مطلع باشند تا پیش نیازهای لازم برای ادامه ی آموزش ویادگیری مفاهیم ریاضی را به دانش آموزان خود بدهند .

اگر این مورد رعایت می شد شاید دیگر هیچ گاه دبیران ریاضی راهنمایی افت تحصیلی دانش آموزان در این دوره را ناشی از ضعف تدریس  در دوره ی ابتدایی نمی دانستند . زیرا در شکل گیری این ضعف هر دو گروه تاحدی دخالت دارند وهیچ کدام بی تقصیر نیستند .

مشاهده می گردد که گاهی مفاهیم مشترک با روش تدریس و شیوه های مختلف در هردو پایه آموزش داده می شود و این مسئله باعث ایجاد تناقض در یادگیری دانش آموز می شود .زیرا او مفهومی را در کلاس پنجم با روشی آموخته است که امروز در سال اول راهنمایی با روش متمایز دبیر ریاضی خود در مورد همان مفهوم روبه رو می شود . آشکار است که این مطلب باعث عدم یادگیری صحیح وکند شدن در پیشرفت آموزش وتدریس سایر مطالب می گردد .

برای نمونه می توان به آموزش مفهوم نسبت وتناسب در پایه پنجم و سال اول اشاره کرد . که درپنجم این مفهوم با استفاده از روابط نسبت وتناسب بین اعداد و در سال اول با استفاده از عمل ساده ی ضرب طرفین تساوی آموزش داده می شود .

نمونه های متعددی از این موارد موجود است و آنچه لازم است در این زمینه انجام واجرا گردد ، توجه هر چه بیشتر دست اندر کاران امربرنامه ریزی آموزش وتدریس و مولفان کتب درسی به این تفاوت ها و تحقیق ومطالعه ی بیشتر دبیران و آموزگاران می باشد . تا بدین وسیله از افت تحصیلی در درس ریاضی جلوگیری گردد . واحساس یاس و اضطراب وترس از یادگیری درس ریاضی در وجود دانش آموزان نابود گردد . همچنین یادگیری و آموزش این درس برای دانش آموزومعلم جذاب وشیرین باشد .

نواقص کتاب ریاضی  پایه پنجم

الف : تنها به شاگردان نمی توا ن گفت بیندیشید ، بلکه باید کنجکاوی آنان را برانگیخت . انسان تا با مشکلی روبه رو نشود فکر نمی کند . کودک تا به چیزی علاقه مند نباشد درباره ی آن نمی اندیشد . از را مسئله دادن به کودک نمی توان او را به اندیشیدن وادار نمود . مگر آن که خود او

بخواهد مسئله را حل کند . پس نخستین گام برای وادار کردن دانش آموزان به اندیشیدن این است که :

1-به آنان مسئله ای بدهیم که مایل به حل آن باشند .

2-برای علاقه مند ساختن آنان به حل مسئله راهی بیابیم .

یکی از اقدامات موثر وکارساز که در تالیف کتاب سال اول به آن توجه شده است ، توجه به مراحل منطقی حل مسئله ( فهمیدن مسئله – انتخاب راهبرد – حل مسئله – بازگشت به عقب ) می باشد .

باتوجه به کارایی این مبحث، وجود آموزش حل مسئله در کتاب پایه پنجم نیز ضروری به نظر می رسد . اگر دانش آموز در پایه ی پنجم بتواند به شیوای صحیح وکاربردی حل مسئله را بیاموزد ، هم فکر کردن را می آموزد وهم دریادگیری واستدلال پیشرفت می کند.

ب : درکتاب ریاضی پنجم در صفحه ی 28 ، تمرین 2 اشاره ای گذرا به کوچک ترین مخرج مشترک شده است که اکثر آموزگاران آن را به کار نمی بندند،چون از منظور وهدف تمرین که یافتن کوچک ترین مخرج مشترک است آگاهی ندارند . به جز این مورد هیچ اشاره ای به این مفهوم در کتاب نشده است . پس با توجه به این که این مفهوم در سال اول آموزش داده می شود لازم است اشاره ای مختصر برای آموزش آن در پایه پنجم لحاظ می گردید .

ج : بحث توان نیز شامل همین موضوع می گردد . دردوره ی ابتدایی که عملیات جمع وضرب به دانش آموزان آموخته می شود ، در ادامه ی این آموزش توجه به آموزش توان نیز در آخرین پایه ی این دوره به طور اختصار ودر حد آشنایی با این مفهوم لازم است .

 

 می توانیم این گونه دانش آموزان را تفهیم نماییم که ما برای جلوگیری از تکرار جمع از ضرب استفاده می کنیم وبرای جلوگیری از تکرار ضرب نیز از توان استفاده می کنیم . وبا تعدادی تمرین ساده آن ها را برای آموزش و یادگیری کامل تر در پایه ی بالاتر آماده کنیم .

د : نکته ی قابل توجه دیگری که اشاره به آن لازم است تغییردر شیوه ی انجام تمرینات در پایه ی پنجم می باشد .

اگر بتوان زمینه ای فراهم کرد که این تمرینات در کتاب ریاضی پنجم به صورت انجام فعالت ها وکار در کلاس ریاضی سال اول راهنمایی انجام شوند ، هم روشی متنوع وکارآمد برای آموزش ویادگیری بهتر فراهم آمده است وهم این که دانش آموز در سال بعد با نحوه ی انجام تمرینات آشنایی بیشتری خواهد داشت . .

+ نوشته شده در  یکشنبه چهارم مهر 1389ساعت 19:31  توسط عوض حقایق پور  |